Op deze pagina is informatie te vinden over adrenaline.
Hieronder vindt u links naar de verschillende koppen:
Adrenaline en achtbanen
Het eerste waar je waarschijnlijk aan denkt als je het woord achtbaan hoort, zou wel eens 'kotsen' kunnen zijn. Van de meeste achtbanen kan men wel zeggen dat ze er enorm angstaanjagend uitzien. Als je daarbij bedenkt dat je met een vaartje van tachtig km per uur, een helling van dertig meter neemt, door loopings gaat, achteruit rijdt, of door grote bochten raast kan dat even slikken zijn. Het lijkt erger dan het is. Het gevoel dat je in een achtbaan krijgt is niet eens erg, maar voor de meeste personen zelfs ontzettend aangenaam. Sommige achtbanen die eruit zien alsof ze niet eng zijn, kunnen je toch een heel speciaal gevoel in je lichaam geven. Je krijgt kriebels in je buik, en dat is dan niet van dat leuke meisje wat naast je zit maar van de adrenaline.
Naar boven
Wat is adrenaline, en hoe werkt het?
Adrenaline wordt geproduceerd door de bijnieren (en ook door sommige zenuwcellen) De bijnieren liggen als kleine kapjes op de top van de nieren. Ze bestaan uit twee aparte hormoonproducerende weefsels: het bijniermerg en de bijnierschors. De bijnieren liggen in de buikholte boven op de nieren. De bijnieren zijn kleine zelfstandige klieren. Ze zijn ca. 1 cm dik en wegen ieder ongeveer 7 gram. De bijnieren zijn opgebouwd uit verschillende typen cellen met verschillende functies. De bijnieren bestaan uit een schors en in het midden van de bijnier bevindt zich het merg. 
Naar boven
De hormonen van het bijniermerg
Het bijniermerg (medulla) is het binnenste deel van de bijnier en wordt ook wel zona glomerulosa genoemd. Het merg bestaat uit grote ovale cellen. Het merg maakt onderdeel uit van het sympathische zenuwstelsel en wordt geactiveerd door zenuwprikkels. Het bijniermerg scheidt de sympathische neurotransmitters: adrenaline, noradrenaline en dopamine uit.
Deze hormonen worden samen catecholaminen genoemd en zijn werkzaam bij het verwerken van stress. Het bijniermerg levert dus het hormoon adrenaline.
Naar boven
Invloed van adrenaline op het lichaam
Als het zenuwstelsel reageert op paniek, woede, fysiek arbeid, koude, hitte en pijn komen er grote hoeveelheden adrenaline en noradrenaline vrij. Doordat er adrenaline vrij komt wordt het lichaam op scherp gezet. 
Adrenaline en noradrenaline zorgen ervoor dat de hartslag versnelt en de kracht van het samentrekken van de hartspier wordt vergroot. De bloeddruk stijgt, gladde spieren in de inwendige organen verslappen en de luchtpijp verwijdt. De bloedvaten van de willekeurige spieren verwijden, onder andere van armen en benen. De darmperistaltiek werkt tegen en veroorzaakt het verslappen van gladde spiertjes die om de fijnste bronchiën zitten. Tevens verwijden de pupillen en de lever wordt aangezet tot het afgeven van glycogeen (dit is de brandstof voor spieren). Onder invloed van adrenaline wordt ook glycogeen omgezet in glucose. Dit zijn de inwendige effecten.
Het uitwendige effect van adrenaline en noradrenaline te zien aan o.a.: een bleke gelaatskleur (het bloed gaat naar de spieren in plaats van naar de huid), verwijdde pupillen, een versnelde ademhaling en pols, transpiratie neemt toe. Als deze verschijnselen zorgen ervoor dat het lichaam snel kan reageren op noodsituaties. Alle lichaamsfuncties die in een noodsituatie niet direct noodzakelijk zijn, worden geremd. Adrenaline wordt dan ook wel het stresshormoon genoemd. De hersenen beslissen of de extra energie gebruik wordt om te vechten of te vluchtten.
Als je in de rij voor een achtbaan staat zijn de meeste mensen gespannen, je hart gaat sneller kloppen, je hebt meestal geen zin in eten. Je voelt wat in je benen. Dit komt doordat in je bloed de concentratie van het hormoon adrenaline veel hoger dan normaal is. In spannende situaties maakt je lichaam zich op om gevaar te trotseren. Om te vechten of te vluchten heb je armen en benen nodig en vandaar ook dat alle energie op dat moment naar die skeletspieren toestroomt. Je spieren in je armen en benen zullen extra gespannen worden. Vandaar ook dat mensen in spannende situaties (bij het geven van presentaties bijvoorbeeld, het is geen gevaarlijke situatie maar wel een spannende situatie en dan wordt er ook adrenaline afgegeven) vaak trillende handen krijgen. De extra energie haalt het lichaam uit andere spieren en organen die op dat moment minder belangrijk worden geacht in de situatie. Je blaas verslapt bijvoorbeeld en daardoor zul je ook sneller naar het toilet moeten. Ook wordt er meer vocht aan je lichaam onttrokken en dit verklaart dan weer je droge mond.
Adrenaline is het hormoon dat je lichaam in zeer korte tijd voorbereidt op noodsituaties. Het is dus een hormoon dat juist niet langzaam werkt, in tegenstelling tot de meeste andere hormonen
Naar boven
De afbraak van adrenaline en noradrenaline
1 tot 3 minuten na het vrijkomen van adrenaline en noradrenaline in de bloedbaan is de helft van deze hormonen afgebroken. De afbraak vindt voornamelijk plaats in de lever en de nieren.
Naar boven
Persoonlijkheid en stress
Er zijn aanwijzingen dat mensen met een grote behoefte aan spanning vaker belastende situaties meemaken dan anderen. Zulke mensen treft men vooral aan onder de beoefenaars van bepaalde takken van sport, zoals bergbeklimmen of autoracen. Deze mensen zijn steeds weer op zoek naar uitdagingen. Zij zullen in het algemeen met meer verschillende soorten stressoren (dingen die stress kunnen veroorzaken) in aanraking komen, maar minder gauw geneigd zijn om deze situaties als een bedreiging te zien. In rust hoort het adrenalinepeil laag te zijn, maar als je last van stress hebt bouwt het zich op en blijft het dus hoog. Je kan last krijgen van slaapklachten piekeren en malen, je blijft scherp en onrustig. Dit zijn allemaal tekenen dat de adrenaline niet genoeg daalt en zich aan het opbouwen is. Je lichaam went eraan en kan niet meer ontspannen omdat de adrenaline op een te hoog peil in rust blijft staan. Bij voldoende rust zakt het peil uiteindelijk weer terug naar het oude niveau, het moet weer een nieuw evenwicht vinden.
Naar boven
